Một thủ đoạn thường thấy của những người vô thần trong nỗ lực làm mất uy tín tính soi dẫn và tính toàn vẹn của Kinh Thánh là cố gắng đối chiếu đoạn Kinh Thánh này với đoạn Kinh Thánh khác, tuyên bố rằng chúng đã chỉ ra được sự mâu thuẫn. Điển hình cho những nỗ lực này là việc từ chối đánh giá dữ liệu văn bản một cách khách quan và công bằng. Trong cuộc tranh luận với nhà báo Kyle Butt của Apologetics Press tại khuôn viên Đại học Nam Carolina, người vô thần Dan Barker khăng khăng rằng Chúa Trời đã chấp thuận việc hiến tế người bằng hành động được cho là vô trách nhiệm về mặt đạo đức của Ngài khi ra lệnh cho Áp-ra-ham hiến tế con trai mình là Y-sác. Trong bài phát biểu đầu tiên của mình, Barker tuyên bố:
Ngài [Chúa Trời] có chấp nhận việc hiến tế người không? Trong một số câu thì có, trong một số câu thì không. Hãy nhớ lại chuyện khi Chúa Trời yêu cầu Áp-ra-ham hiến tế con trai mình là Y-sác. Nhân tiện, Áp-ra-ham đáng lẽ nên nói, “Không đời nào, tôi tốt hơn các ông, tôi sẽ không giết con trai mình.”[1]
Trớ trêu thay, do bản chất vô định hướng và chủ quan của “đạo đức” vô thần, những người vô thần không có cơ sở khách quan hay tiêu chuẩn tuyệt đối nào để đánh giá việc tước đoạt mạng sống—ngay cả mạng sống động vật hay thực vật. Tuy nhiên, ngay cả những nhà tư tưởng rất tự do cũng đã thừa nhận những trường hợp mà việc chấm dứt mạng sống của một người đồng loại có thể là thích hợp (ví dụ: nếu một người phạm tội giết người hàng loạt). Kinh Thánh đã xác định một cách chính xác nhiều trường hợp mà việc tước đoạt mạng sống con người là hợp đạo đức và hợp lý—bao gồm cả việc chính Chúa đã hành quyết một số lượng lớn người trong suốt lịch sử (ví dụ: trận Đại hồng thủy trong Sáng thế ký 6-9). Luật Môi-se bao gồm tối thiểu 16 tội danh có thể bị tử hình.[2] Nếu ít nhất một trường hợp tước đoạt mạng sống con người là có thể biện minh về mặt đạo đức trong tâm trí của người vô thần, thì Chúa không thể bị buộc tội vì đã quy định trường hợp đó. Vấn đề chỉ đơn thuần là xác định tính thích hợp về mặt đạo đức của bất kỳ trường hợp nào. Vấn đề không còn là liệu việc yêu cầu cái chết của một người có đúng về mặt đạo đức hay không, mà chỉ đơn giản là khi nào thì việc đó là đúng.
Một yếu tố khác cần xem xét để xác định liệu Đức Chúa Trời có quyền ra lệnh cái chết của một người còn liên quan đến chính bản chất của sự sống con người trong bức tranh tổng thể. Nếu con người sở hữu một linh hồn bất tử, một tinh thần, thì việc giết chết thân xác không làm chấm dứt sự sống đó. Như Chúa Giê-su đã phán: “Ta nói cùng các ngươi, hỡi các ngươi, chớ sợ những kẻ giết thân xác chúng ta, vì sau đó chúng không thể làm gì hơn nữa. Nhưng ta sẽ chỉ cho các ngươi biết ai là người các ngươi phải sợ: Hãy sợ Đấng, là Đấng sau khi đã giết chết, còn có quyền ném vào địa ngục; phải, ta nói cùng các ngươi, hãy sợ Ngài!” (Lu-ca 12:4-5). Nếu có kiếp sau, thì việc chấm dứt sự sống thể xác trên Trái đất thực chất không phải là sự chấm dứt sự sống đó, vì sự tồn tại có ý thức vẫn tiếp tục ở kiếp sau. Do đó, một lần nữa, câu hỏi không phải là liệu sự sống của con người có thể bị chấm dứt trong đời này hay không, mà chỉ là những điều kiện nào cho phép tước đoạt sự sống và ai được phép làm điều đó.
Đoạn Kinh Thánh được đề cập nằm trong Sáng Thế Ký chương 22. Mục đích được nêu rõ của sự việc liên quan đến mong muốn của Đức Chúa Trời là “thử thách” Áp-ra-ham (Sáng Thế Ký 22:1), tức là giúp Áp-ra-ham nhận ra và chứng tỏ mức độ đức tin của mình nơi Đức Chúa Trời. Lời chỉ dẫn của Đức Chúa Trời dành cho Áp-ra-ham được tìm thấy trong những lời này: “Hãy đem con trai ngươi, con trai duy nhất của ngươi là Y-sác, người mà ngươi yêu mến, đi đến xứ Mô-ri-a, và dâng nó làm của lễ thiêu trên một trong những núi mà ta sẽ chỉ cho ngươi” (Sáng Thế Ký 22:2). Một loạt các sự kiện sau đó diễn ra trong ba ngày—cho Áp-ra-ham đủ thời gian để tự mình đánh giá chiều sâu đức tin và sự tận hiến của mình đối với Đức Chúa Trời. Gia-cơ nhấn mạnh chính đặc điểm này:
‘Áp-ra-ham, tổ-phụ chúng ta, khi dâng con mình là Y-sác trên bàn-thờ, há chẳng từng cậy việc làm được xưng công-bình hay sao? Thế thì, ngươi thấy đức-tin đồng công với việc làm, và nhờ việc làm mà đức-tin được trọn-vẹn. Vậy được ứng-nghiệm lời Kinh-thánh rằng: Áp-ra-ham tin Đức Chúa Trời, và điều đó kể là công-bình cho người; và người được gọi là bạn Đức Chúa Trời. Nhân đó anh em biết người ta cậy việc làm được xưng công-bình, chớ chẳng những là cậy đức-tin mà thôi. ‘ Gia-cơ 2:21-24
Hãy lưu ý rằng Gia-cơ viết như thể Áp-ra-ham thực sự hoàn thành mệnh lệnh của Đức Chúa Trời (“dâng hiến”), điều này cho thấy mục đích là để thử lòng sẵn sàng vâng lời của Áp-ra-ham—mà không thực sự hoàn thành hành động đó.
Kinh Thánh khẳng định rõ ràng rằng Đức Chúa Trời sẽ không bao giờ đòi hỏi một hành vi vô đạo đức—bao gồm cả việc hiến tế con cái (Lê-vi 18:21; 20:2). Trong sách Các Vua, Đức Chúa Trời lên án dân Y-sơ-ra-ên vì đã bắt chước tục lệ ghê tởm của người A-mô-rít, những người dâng con cái mình làm vật tế lễ cho các thần ngoại giáo của họ. Ngài nhấn mạnh: “Ta không truyền lệnh cho chúng, cũng không hề nghĩ đến việc chúng làm điều ghê tởm này” (Giê-rê-mi 32:35; so sánh 19:5). Đức Chúa Trời không hề nghĩ đến việc bắt Áp-ra-ham giết con trai mình. Vậy thì, câu hỏi quan trọng ở đây là: liệu có phải là sai trái về mặt đạo đức khi Đức Chúa Trời thử thách đức tin và sự tận tâm của một người bằng cách ra lệnh cho người đó thực hiện một hành động,[3] trong khi thực chất không có ý định yêu cầu (hoặc cho phép) người đó làm như vậy?
Kinh Thánh tự nó là người giải thích tốt nhất, và nếu một người thực sự muốn tìm ra chân lý (Giăng 7:17), và sẽ làm những gì chính Kinh Thánh nhấn mạnh là cần thiết để đạt được mục tiêu đó, tức là siêng năng nghiên cứu, xem xét và cân nhắc bằng chứng Kinh Thánh (Công vụ 17:11; 2 Ti-mô-thê 2:15), người ta có thể xác định xem Kinh Thánh có thực sự mâu thuẫn với chính nó hay không và liệu Đức Chúa Trời có vô trách nhiệm về mặt đạo đức hay không. Tác giả được soi dẫn của sách Hê-bơ-rơ đã giải quyết vấn đề nan giải do Dan Barker nêu ra. Hãy đọc kỹ đánh giá của ông về hành động của Áp-ra-ham đối với con trai mình:
Bởi đức tin, khi bị thử thách, Áp-ra-ham đã dâng Y-sác làm của lễ, và người đã nhận được lời hứa đã dâng con trai độc nhất của mình, về người mà có lời phán rằng: “Trong Y-sác, dòng dõi ngươi sẽ được gọi tên”, kết luận rằng Đức Chúa Trời có thể khiến con mình sống lại, ngay cả từ cõi chết, từ đó ông cũng đã nhận lại con mình theo nghĩa bóng (Hê-bơ-rơ 11:17-19 thêm nhấn mạnh).
Hãy lưu ý rằng trong tâm trí của Áp-ra-ham, Y-sác coi như đã chết, tức là ông hoàn toàn có ý định hi sinh con trai mình như đã được chỉ dẫn. Tuy nhiên, người ta không thể khẳng định một cách thuyết phục rằng Áp-ra-ham phạm tội đồng ý thực hiện một hành vi vô đạo đức—vì ông hoàn toàn tin rằng cái chết của con trai mình sẽ được đảo ngược ngay lập tức. Sức mạnh của niềm tin này (đặc điểm cốt lõi của đức tin lớn lao của Áp-ra-ham) còn được thể hiện rõ hơn qua việc ông nói với các đầy tớ: “Hãy ở lại đây với con lừa; ta và đứa trẻ sẽ đi đến đó để thờ phượng, rồi chúng ta sẽ trở lại với các ngươi” (tiếng Do Thái số nhiều, nasucach, Sáng thế ký 22:5, thêm nhấn mạnh). Áp-ra-ham hoàn toàn nhận thức được rằng bản chất đạo đức của Đức Chúa Trời sẽ không chấp thuận việc hiến tế con cái. Lời tuyên bố trước đó của Đức Chúa Trời, rằng Y-sác sẽ là người mà qua đó Ngài sẽ thực hiện lời hứa của Ngài với Áp-ra-ham, là bằng chứng đủ mạnh mẽ cho thấy Đức Chúa Trời sẽ tránh được hành động của ông bằng cách làm cho Y-sác sống lại từ cõi chết.
Sau khi đánh giá cẩn thận các dữ liệu trong Kinh Thánh, chúng ta buộc phải kết luận rằng, mặc dù Đức Chúa Trời đã chỉ thị Áp-ra-ham dâng con trai mình làm của lễ, mục đích của mệnh lệnh chỉ đơn thuần là để Áp-ra-ham thể hiện sức mạnh của đức tin và sự tin tưởng của mình vào Đức Chúa Trời, và Đức Chúa Trời không thực sự có ý định để Áp-ra-ham giết con trai mình. Thực tế, Y-sác là hình ảnh báo trước về sự giáng lâm của Đấng Christ. Thật đáng kinh ngạc, bản chất hoàn hảo của Đức Chúa Trời đòi hỏi Ngài phải hy sinh chính mình trong thân xác Con trai Ngài vì lợi ích của chúng ta: “Đấng không tiếc Con mình, nhưng đã phó Con mình vì chúng ta… đã bày tỏ tình yêu thương của Ngài đối với chúng ta, khi chúng ta còn là tội nhân, thì Đấng Christ đã chết vì chúng ta” (Rô-ma 8:32; 5:8).
https://apologeticspress.org/god-abraham-and-child-sacrifice-5570/
[1] Kyle Butt and Dan Barker (2009), The Butt/Barker Debate, Apologetics Press, https://apologeticspress.org/catalog/product_info.php/products_id/952.
[2] Dave Miller (2002), “Capital Punishment and the Bible,” https://apologeticspress.org/articles/1974.
[3] Tức là, một hành vi không trái đạo đức; xô xát và cướp đoạt mạng sống không phải là điều trái đạo đức một cách cố ý (xem 1 Các Vua 20:37).
